การสัมนาวิชาการ “ยกเครื่องการศึกษาไทย: สู่การศึกษาที่มีคุณภาพอย่างทั่วถึง”

เมื่อวันที่ 15 ก.พ. 55 ที่ผ่านมา สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย ( TDRI) ได้จัดการสัมนาวิชาการเรื่อง "ยกเครื่องการศึกษาไทย"

ก่อนจะให้ไปดูเนื้อหาของการสัมนา เมื่อลองเข้าไปอ่านรายละเอียดจจะพบว่า หน่วยงานนี้เป็นหน่วยงานในรูปมูลนิธิ มีภารกิจวิจัยเชิงนโยบาย ให้แก่หน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และหน่วยงานระหว่างประเทศ ตลอดจนริเิริ่มการวิจัยเอง เพื่อสนับสนุนการกำหนดนโยบายการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมไทย

การสัมนาครั้งนี้ ต้องการนำเสนอผลงานวิจัย โดยแบ่งเป็น 4 หัวข้อคือ
1. การปฏิรูปการศึกษารอบใหม่: สู่การศึกษาที่มีคุณภาพอย่างทั่วถึง (The New Round of Education Reform: Toward Inclusive Quality Education)

2 การสร้างความเชื่อมโยงของการศึกษากับตลาดแรงงาน (The Development of a Better Linkage between the Education System and the Labor Market)

3. ระบบการบริหารและการเงินเพื่อสร้างความรับผิดชอบในการจัดการศึกษา (A Management and Financial Model for a Greater Accountability in Education Management)

4. โรงเรียนทางเลือกกับทางเลือกในการศึกษาของประชาชน (Alternative Education as a Choice of Education)

ท่านสามารถดาวน์โหลดเอกสารประกอบการสัมนา และแฟ้มเสียงของทุกหัวข้อได้จาก หน้าเพจของการสัมนา

ผมขอสรุปสาระสำคัญของหัวข้อแรก ซึ่งเป็นหัวข้อที่มีขอบข่ายครอบคลุมไปยังหัวขัออื่นด้วย ดังนี้ครับ
1. ความล้มเหลวของการศึกษาไทยไม่ไ้ดมาจากความขาดแคลนทรัพยากร แต่มาจากการบริหารจัดการที่ไม่มีประสิทธิภาพ
2. การเพิ่มทรัพยากรไม่ไ้ด้มีผลโดยตรงต่อการพัฒนาคุณภาพการศึกษา การเพิ่มงบประมาณ และเพิ่มเวลาเรียนไม่ได้ทำุใ้ห้คุณภาพการศึกษาดีขึ้นเสมอไป
3. ผู้วิจัยเสนอให้ปรับปรุึงสิ่งที่แรกว่า "สายความความรับผิดชอบ" จากเดิมที่มีอยู่เป็นสายที่ยาวมาก มาเป็นสายที่สั้นลง

ความเห็น
ปัญหาการคุณภาพการศึกษาเป็นปัญหาที่มีมานาน การปฏิรูปการศึกษาในปี 2542 ก็เป็นความพยามในการแก้ปัญหาดังกล่าว แต่หลังจากผ่านไปสิบกว่าปี คุณภาพกลับแย่ยิ่งกว่าเดิมอีก

แม้ในหน่วยงานเป็นเป็นสมองของกระทรวงศึกษาธิการเอง ก็เคยทำการเสนอแนะปัญหาแต่ดูเหมือนว่าจะไม่มีการลงมือแก้ไขอย่างเป็นจริงจัง สิ่งที่ทำอยู่ในทุกวันนี้เหมือนเป็นการแก้ํปัญหาเฉพาะหน้า

คุณค่าของงานวิจัยครั้งนี้คือการนำเสนอสาเหตุและแนวทางทางแก้ป้ญหาอย่างเป็นวิทยาศาสตร์ และแสดงให้เห็นว่าสมมติฐานหลายๆ อย่างในวงการศึกษาไทยนั้นไม่ถูกต้อง (เช่น การศึกษาไทยมีคุณภาพด้อยเพราะขาดแคลนงบประมาณ , หรือ การเพิ่มเวลาเรียนจะทำให้คุณภาพการศึกษาดีขึ้น)

ในฐานะที่เป็นคนในวงการ ก็บอกว่า คนในกระทรวงก็ทราบปัญหาเหล่านี้เช่นกันครับ แต่กลไกในการแ้ก้ํปัญหายังเป็นแบบเดิมๆ ต้องรอดูแผนงานและนโยบายจากส่วนกลาง ซึ่งก็มักไม่ได้ผล

เนื่องจากงานวิจัยนี้ เป็นการนำเสนอมุมมองของนักเศรษฐศาสตร์ต่อปัญหาการศึกษาไทย แนวทางในการแก้ปัญหาคือ การใช้กลไลตลาด เปิดให้มีการแข่งขัน คนที่ทำดีควรจะได้รางวัล มีการวัดผลอย่างชัดเจนและเป็นธรรมโดยผู้ใ้ช้บริการ (ในที่นีคืือผู้ปกครองและนักเรียน) โดยเรียกกลไกนี้ว่า "สายความรับผิดชอบ" (ที่ควรจะทำให้สั้นที่สุด)