เมื่อเข้าใจแนวคิดผิด สิ่งที่ตามมาก็ผิดไปหมด

วันนี้ท่านพัฒนากรอำเภอแห่งหนึ่งในจังหวัดสุรินทร์ ท่านได้มาบรรยายเรื่องการจัดทำแผนชุมชนซึ่งเป็นแผนประเภทกลยุทธ์ ท่านไม่ได้บรรยายแค่วิธีการทำแผนเท่านั้น แต่ได้อธิบายให้เราได้ถึงความเข้าใจผิดเกี่ยวกับแนวคิดหลายประการ ที่ทำให้การพัฒนาชุมชนไม่สำเร็จดังที่คิดเท่านั้น ผมจะขอเล่าเป็นเรื่องดังนี้

1.การสำรวจ จปฐ. มีเป้าหมายหลักคือการเก็บข้อมูลของชุมชน
ฟังดูเผินๆ ไม่น่ามีอะไรผิดพลาดเกี่ยวกับแนวคิดนี้ แต่จริงๆ แล้วแนวคิดการสำรวจ จปฐ.คือการสร้างกระบวนการให้คนในชุมชนได้ทราบข้อมูล สภาพการณ์ในชุมชน เห็นปัญหาชุมชน เพื่อเป็นพื้นฐานในการหาทางแก้ปัญหาต่อไป

เมื่อผู้สำรวจข้อมูล ได้แก่ อสม. หัวหน้าคุ้ม หรือคนในชุมชม ได้ลงมือสำรวจจะทำให้เขาได้เห็นปัญหาของชุมชนของตน หากทางราชการต้องการความแม่นยำข้อมูลเป็นหลักการใช้บุคคลภายนอกได้เข้าทำการสำรวจจะได้ข้อมูลที่เที่ยงตรงกว่า

ผลจากความไม่เข้าใจแนวคิดนี้ ทำให้หลายคนใช้วิธีสำรวจแบบง่ายๆ เช่น ให้ทุกคนทำแบบสำรวจมาส่งเอง เป็นผลให้ความคาดหวังที่ตั้งไว้ไม่ได้ผล

2.แผนกลยุทธ์คือเอกสาร
แผนกลยุทธ์มีเป้าหมายให้รู้จักตัวเองและแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นด้วยตัวเอง เริ่มตั้งแต่ทำความรู้จักตัวเอง พิจารณาปัญหาหรือความท้าทาย และเริ่มหาหนทางที่แก้ไขปัญหาเหล่านั้น เมื่อลงมือปฎิบัติตามแผนแล้วก็กลับมาทบทวนสิ่งที่ทำไปอีครั้ง หากไม่ได้ผลก็ปรับปรุงวิธีการใหม่หรือแม้กระทั่งการเปลี่ยนแผนก็เป็นสิ่งที่ทำได้ แผนกลยุทธ์จีงเป็นกระบวนการ

แต่ิสิ่งที่ทำให้เข้าใจผิดคือ แผนกลยุทธ์คือเอกสารเล่มหนึ่ง การจัดทำแผนจึงทำเสมือนการผลิตเอกสารออกมาสักเล่มออกมา เป็นผลให้
- ไปลอกแผนของคนอื่นมาใช้
- เมื่อได้เอกสารส่งหน่วยงานต้นสังกัดแล้ว ก็ไม่จำเป็นต้องทำอะไรต่อไปอีก
- ไม่เคยกลับมาทบทวนแผนกลยุทธ์อีกเลย
- คนในหน่วยงานไม่เคยทราบทิศทางการพัฒนาขององค์การเลย เพราะแผนกลยุทธ์จะถูกเก็บไว้เฉพาะในงานแผนงานเท่านั้น
- ผู้ที่ทำแผนคือคนคนเดียว เช่น ผู้ใหญ่บ้าน หรือสมาชิก อบต. เท่านั้น
- สุดท้ายแผนกลยุทธ์ก็ไม่ได้ช่วยให้อะไรดีขึ้นเลย

3.คิดว่าเรียนเพื่อให้รู้ก็จบแล้ว
การเรียนมีเป้าหมายหลายระดับ จากการเรียนเพื่อรู้ เรียนเพื่อเอาไปทำให้เป็น เรียนเพื่อให้มีความเป็นคน เรียนเพื่อให้ใช้ชีวิตเพื่อให้ใช้ชีวิตร่วมกับคนอืนได้ เราต้องเรียนให้ครบทุกระดับจึงถือว่าเรียนจบ

ในขณะที่ความเข้าผิดของเป้าหมายคือ เรียนเพื่อรู้ก็ถือว่าจบแล้ว ผลคือเรียนแล้วก็ไม่เป็น เรียนแล้วประกอบอาชีพไม่ได้ หรือเรียนแล้วก็ไม่สามารถอยู่ในสังคมอย่างมีความสุขได้

ความคิดเห็น

โพสต์ยอดนิยมจากบล็อกนี้

C001-2.1 ดีไวซ์ไดรเวอร์ และโปรแกรมดีไวซ์เมเนเจอร์

การทำตัวอักษรเส้นประ

Jonathan Livingston : Seagull